sobota, 8 września 2012

Wesołe piosenki


Pan Stanisław Stępień gra piosenkę o chłopaku zakochanym w Andzi. Piosenka jest z hepi endem. - O, takie piosenki powinieneś pisać, wesołe. Jak pan Stępień - mówi Pewien Znany Mazur. - Bo on też pisze piosenki, tylko smutne - wyjaśnia panu Stępniowi.

Chwilę potem jedziemy do Kamienia. A za oknami cuda. Orze facet siwym koniem, a w tle ma morenowe fałdy porosłe Puszczą. Jawora zielonego mu brakuje i męża-zbójnika, hłe, hłe. Drewniane, czarno-białe chałupy z białym sajdingiem i doryckimi kolumnami. Chodnik ze św. eurokostki bez cało krzywo wieś. I ludzie pędzący krowy z pastwisk i prowadzący konie, bo to ta pora, po ty kostce. Bo się nie dali. Jadę i żałuję, że nie filmuję, że nie mam na pokładzie jakiejś czarnej skrzynki zapisującej lot tego świata ku ziemi obiecanej kostka wyłożonej i sajdingiem obitej. Pan Stanisław śpiewa. Siwy koń orze. - Powinieneś pisać wesołe piosenki - powtarza Pewien Znany MAzur, przedzierając się przez śpiew pana Stanisława i buczenie diesla i wiem już, że mo prowdę.


piątek, 7 września 2012

Napisy faszystowskie, cz. 2


W ramach zamalowywania napisów faszystowskich w naszym sztetlu zamalowano napisy antyfaszystowskie, tj. pacyfę,  swastę na szubienicy i anarchię. Więc w razie wu i na przyszłość, symbole faszystowskie wyglądają tak:

 To ONR-owska falanga, kiedyś więcej tego było koło szpitala. Namalowana ręką dotkniętego dysgrafią gimnazisty, ale rozpoznawalna. Ale nasze miasto wspiera przecież



(i tu czytelnik myśli, że napiszę, że neofaszystów z NOP i ONR, nie, nie, nie)

Ludzi dotkniętych specyficznymi zaburzeniami czytania i pisania. Tu tablica z typowym błędem dysortografików mających trudności z grafemami oddającymi miękkie głoski:
Tablica wspiera dysortografików, co z całego serca popieram, jako osoba o nieczytelnym piśmie odręcznym.

czwartek, 6 września 2012

Pamięć i takie tam, czyli w którym pokoju leży cadyk?

Google zapytane o ohel w Kolbuszowej wyświetla całą stronę hoteli w Kolbuszowej. Znamienne.

 Ale poza tym dwa pytania się nasuwają.

1. Skąd w naszym sztetlu tyle hoteli?

2. W którym pokoju leży cadyk?

środa, 5 września 2012

Europa Środkowa

Stoi  na poboczu i mruga, DAF na lwowskich numerach. Się zatrzymuję, bo Polak zawsze wezwie sobie pomoc przez CB albo komórę, a wątpię, żeby pidtrymka strachowoji kompaniji lwowiaka fatygowała się na Górną w sprawie zmiany koła. Strzeliła prawa przednia opona, zmieniamy. Do pewnego momentu wszystko jest proste - gadamy po ukraińsku. W zakresie potrzebnym do zmiany koła jeszcze pamiętam. Aż przychodzi dziadek i wszystko sę komplikuje. Facet to dobry fachura, więc dobrze radzi. Nie zna mnie, więc przechodzi na  polszczyznę standardową. Jest w takim wieku, że ja przechodzę na interdialekt. Ukrainiec przechodzi na miękką, zachodnioukraińską polszczyznę. Każdy używa słabiej znanego etnolektu i jest rozumiany, chociaż wszyscy równie dobrze mogliby używać etnolektów ojczystych i wyszłoby na to samo.

W tym kontekście granica, na której za trzy godziny stanie tirowiec, na której uzbrojeni ludzie będą mu trzepać wóz, patrzeć w papiery i przypieprzać się o duperele w rodzaju zgubionego w mojej wiosce kołpaka  jest jeszcze bardziej absurdalna, niż zazwyczaj.

wtorek, 4 września 2012

Mity


Skrzynka mailowa wypluwa pytanie o mit galicyjski. No i gites, niby pytanie-samograj. Nawijamy - Vincenz. Harasymowicz. Wszyscy łemkowscy pisarze. Sól ziemi Wittlina - wojna w Galicji i Huculi. Lekcja martwego języka Kuśniewicza - CK Monarchia i I Wojna. Jak Żydzi, to Martin Buber i Opowieści chasydzkie - przede wszystkim w Galicji się wszystko dzieje. I tu się orientuję, że nie mówię o micie galicyjskim, a o poszczególnych mitach etnicznych. Myśląc o micie Galicji myślimy o poszczególnych mitach - żydowskim, łemkowskim, ukraińskim, huculskim, mitem c-k monarchii, etc. Mitu galicyjskiego jako takiego w zasadzie nie ma. 
Kodyfikatorem mitu, jego twórcą może być najwyżej Stasiuk. U niego znajdujemy dopiero Galicję mityczną, nieistniejącą krainę duchów, świat równoległy, nierealny. Mit Galicji zaistniał dopiero, gdy Galicja przestała istnieć, co zrozumiałe. Jeśli się rozbierze ten mit na części, okazuje się, że te mity nie mają prawie niczego wspólnego. Może poza tym, że poszczególne mity etniczne współistniały, nie tworząc żadnego mitu narodowego. 

Ta równoległość mitów składa się na istotę mitu galicyjskiego właśnie. 

Kulewka, czyli słowotwórstwo

Haniołek: Umiem już zdjąć plecaczek!
Jo: Bo jesteś duży przedszkolaczek. Rymujemy?
Haniołek: No. Malchefka-kulefka.
Jo: CO?!
Haniołek: Malchefka-kulefka
Jo: Co to jest?!
Haniołek: Takie warzywo okrągłe.
Jo: No wiem, a to drugie?
Haniołek: Taka kula.